Zingeving
Wat drijft jou werd mij enige tijd geleden gevraagd. Jaren leefde ik in de veronderstelling te weten wie ik was, beter te weten hoe de wereld werkte dan mijn omgeving en vooral leefde ik met het idee dat ik morgen verder moet zijn dan vandaag. Een van de kernonderwerpen voor mij is altijd het geloof geweest. Laat dit nu net een existentieel onderwerp zijn waar we globaal enorme behoefte aan hebben.

Ik heb mezelf nooit gezien als iemand met uitzonderlijke of specifieke talenten. Opgroeiende in een omgeving waarin chaos prevaleerde boven structuur en waar de definitie van veiligheid nog uitgevonden moest worden, was het voor mij en mijn broer erg lastig om de stip op de horizon te vinden. We hebben nooit echt de tijd gehad om na te denken over wat we willen worden omdat we bezig waren met vandaag overleven. Onze manier om te gaan met de verstoorde en disfunctionele realiteit was een manier van doorgaan. Ik was al op vroege leeftijd zeer geïnteresseerd in psychologie en persoonlijke ontwikkeling.

Van de wereld om ons heen moeten we het niet hebben. Zaken zoals het volgen van het nieuws hebben een negatieve impact op onze emotie regulatie. Dat komt simpelweg door te veel input van slecht nieuws. Ons brein is getraind om de overlevingsstand te gebruiken bij het doorstaan van situaties die indirect of direct onze veiligheid raken. Bij te lang in die overlevingsstand functioneren schakel je andere belangrijke functies uit. Denk aan genieten, ervaren en vooral zijn. Dit doet me altijd denken aan een mooie quote:’Where focus goes, energy flows’, Hoe hard jij ook je best doet, bij te veel negatieve input zul je op termijn in jouw realiteit steeds meer problemen gaan zien.

De consultants, interimmanagers, verbinders en life coaches schieten als paddenstoelen uit de grond. Relatiebreuken, familieruzies en slechte financiele keuzes. Wat mij betreft komt dit allemaal omdat we zijn vergeten hoe het is om vanuit onze eigen waarden te leven. Iedere dag weer zijn we met andere mensen bezig. De buurman heeft een grotere auto, mijn collega gaat langer op vakantie, mijn tante heeft een duurder horloge. Zaken en patronen die ertoe leiden dat we steeds minder begrijpen wie wij zijn, dat we steeds minder in onszelf geloven. De belangrijkste vraag is voor mij al lange tijd: Wat is ervoor nodig om mensen het geloof terug te geven. Niet in een regering, niet in een ongrijpbaar fenomeen, maar in zichzelf. Ik geloof namelijk dat als mensen zichzelf weer zien voor de prachtige figuren dat ze zijn, dat het geloof in dat er meer is tussen hemel en aarde zal terug keren. We hebben allemaal een verantwoordelijkheid om er iets goeds van te maken in ons leven. Dat start niet met het verbeteren van internationale conflicten, het verminderen van het gebruik van plastic of pfas, maar dat start met het zorgen voor jezelf, voor je kinderen en geven om je directe omgeving.

Laten we het eerst eens bekijken wat de mogelijke oorzaken zijn vanuit globaal perspectief, dan schalen we af naar Nederland, en dan eindigen we bij individueel perspectief.

We leven in een wereld, in een land waarin het nieuws van over de landsgrenzen steeds vaker de toon van de gesprekken in Nederland bepaalt. Ondertussen krijgen we het niet voor elkaar om kwetsbare mensen met een handicap beter te helpen, kwetsbare vrouwen in Nederland een veilig onderkomen te bieden, kinderen in verschrikkelijke thuissituaties directe hulp te bieden en een veilig land te creëren voor iedereen die er op dit moment woont. Uiteraard wordt dit gevoed door een politiek en landelijk systeem dat deze zelfdestructieve mechanismes in stand houden. Je ziet steeds vaker dat internationale kwesties waar verschillende landen een rol spelen, zoals: Rusland, de Verenigde Staten, Palestina, Israel, Oekraine, Afrika, China en nog veel meer een kloof creëren tussen verschillende groepen mensen die in Nederland wonen. Kwesties die buiten onze landsgrenzen plaatsvinden verhinderen ons de verbinding te zoeken in ons land en in te zetten op een sterke basis waarop we verder kunnen bouwen. Het ironische hieraan is dat we qua ontwikkeling verderop in de tijd wellicht wel in staat zijn om met elkaar het kritische gesprek te voeren over kwesties en de rol van Nederland daarin. Het is net als met het bouwen van een huis. Als je nog geen voordeur hebt is het wellicht niet heel handig om allerlei spullen in je woning neer te zetten. Of je plaatst pas een betonnen vloer voor de 1e verdieping als het fundament voor de begane grond is gelegd. Ik heb het gevoel dat we zijn vergeten hoe het is om je eigen tanden te poetsen voordat je een ander gaat uitleggen hoe je jezelf verzorgt. Je merkt op meerdere fronten dat de invloed enorm negatief is van dit patroon. Ik hoop voor het nieuwe jaar dat we een regering, een tweede kamer gaan zien die eindelijk eens een sturende factor gaat zijn op dit soort dossiers. Ook hier geldt dat het in de regel niet goed werkt voor je gevoel, voor je eigen perspectief, je eigen cirkel van invloed als je je denkkracht, je werkgeheugen structureel voedt met conflicten die gecreëerd zijn door wereldleiders en waar normale mensen de dupe van zijn. Bedenk hierbij vooral dat het gros van de mensen, het zwaar overgrote deel van de mensen op aarde gewoon wil leven, gewoon wil zijn.

In Nederland zijn we met de jaren ook enorm goed geworden in het creëren van ruis. Iedere dag weer worden we figuurlijk doodgegooid met het nieuws dat er in India een bus het ravijn in is gereden of dat er een fietser in Oeganda tegen een muur is aangeknald, of dat er in Venezuela 15 kinderen zijn ontvoerd. Daarbij hebben we vanuit onze rechtstatelijke gedachte onze integriteit verkocht aan een systeem die het toestaat dat we onze Tweede Kamer vullen met veel te veel politieke partijen waardoor het inmiddels meer op een kermis lijkt dan op onze volksvertegenwoordiging. Normaal beleid kennen we niet meer en een professioneel debat heb ik in jaren niet meer gezien. Onze bestuurders bekvechten over aanspreekvormen, kledingvoorschriften en vermoedelijke uitlatingen in interviews, op internet en contacten in het extreem linkse- of rechtse wereldje. Tegelijkertijd ervaren inwoners steeds meer afstand van elkaar en van de politiek maar lijkt de politiek zelf daar helemaal niets van door te hebben. Je kan in principe nu al een voorspelling doen dat er zich aankomend jaar weer minimaal 4 boze Tweede Kamerleden zichzelf afsplitsen van de partij omdat ze geen eigen naambordje kregen en wij als Nederlanders krijgen er als dank weer 4 extra partijen bij.

Naast de politieke ruis zie ik een diepere, pijnlijkere kloof: de manier waarop we elkaar beoordelen en uitsluiten op basis van afkomst. Ik zie racisme onder andere als de ultieme uiting van onveiligheid. Het is een mechanisme waarbij we de ander niet meer als mens zien, maar als een projectie van onze eigen angsten. Dit tast onze basisveiligheid aan en houdt ons mens in een overlevingsstand waarin echte verbinding onmogelijk wordt. Huizen zijn onbetaalbaar geworden, een aantal gebieden rondom asielzoekerscentra zijn inmiddels bewezen onveilig, kinderen krijgen het steeds moeilijker, honderd duizenden kinderen leven op in armoede, vrouwen worden al talloze jaren verkeerd gewaardeerd en institutioneel achtergesteld, bovendien krijgen we het als land maar niet voor elkaar om een systeem op te tuigen waarin mensen naar Nederland komen die hier ook daadwerkelijk willen participeren. Datzelfde systeem zou ervoor moeten zorgen dat mensen die dat niet willen of niet kunnen ook heel snel weer terug moeten naar het land van herkomst. In simpelweg 15 jaar meer dan 1,5 miljoen mensen extra huisvesten in een klein land als Nederland betekent onevenredig veel druk op de infrastructuur, op de sociale voorzieningen en op het land als geheel. Zonder beleid zullen de bestaande problemen verergeren en zal het links- en rechtspopulisme groeien.

Als je bovenstaande zo leest, dan snap ik dat je eigenlijk denkt, weet je wat, laat maar zitten. Als dit de wereld is waar we in leven, dan spring ik op een duikplank van de erasmusbrug af en hoop ik dat ik verander in een adelaar.

Dat is nou net precies waar onze ik-sterkte om de hoek komt kijken.

Denk aan dat moment als je door een bos loopt, met een geliefde praat en de horizon inkijkt tijdens een ademteug en dan in je systeem even alleen bent. Gewoon voelt dat je er bent in het hier en het nu. In die miliseconde ligt een schat aan informatie. In die miliseconde zit verstopt wie je bent, waar je goed in bent, waar je blij van wordt. Het is de kunst om onze focus te verleggen naar het vergroten van die miliseconde.

Wat mij betreft zijn we hier met een reden. Wat mij betreft heb ook jij specifieke kwaliteiten die goed zijn voor de wereld. Laten we vooral die kwaliteiten ontdekken en van binnen naar buiten werken. Op die manier worden we sterk genoeg om om te gaan met negatieve input en weet je dat je basis van het leven, je ik-sterkte en je gevoel synchroon lopen met elkaar.